Straffen voor appen achter het stuur moeten veel strenger
Foto van Eva Jinek

''Whatsappende bestuurders harder aanpakken"

Op 30 maart 2016 kwam de fietsende Yannick Frijns (21 jaar) om het leven op Texel. Ze werd van achteren aangereden door een auto. Tegen de 26-jarige bestuurder Pamela H. is vorige week een celstraf geëist. Ze zat waarschijnlijk te Whatsappen tijdens het rijden.

Still from video

Flinke eis

De strafeis tegen Pamela H. is hoog: zes maanden onvoorwaardelijke celstraf, twee jaar rijontzegging en 50.000 euro schadevergoeding. Dit is mede veroorzaakt door de ouders van Yannick: Frank en Lauranne. Zij voerden druk uit op de officier van justitie. Ze willen dat Whatsappen tijdens het autorijden net zo zwaar wordt bestraft als wanneer je dronken achter het stuur zit.

De bewuste dag

Zichtbaar van de kaart doet Lauranne haar verhaal. Dat ze samen met haar dochter Pasen aan het vieren was op Texel. Yannick werkte daar namelijk als instructrice bij parachutespringen. Ze hadden een paar mooie dagen gehad. Op het moment dat Laurenne met haar man aan het dineren was, kreeg ze een telefoontje dat Yannick een ongeluk had gehad.  “We reden toen meteen naar de plek waar het gebeurd was, Yannick lag al in de ambulance. Iedereen vocht voor haar leven.

Ze was niet meer te redden

Op het moment dat ze stabiel was, kwam de traumahelikopter en bracht haar naar het VU Medisch Centrum in Amsterdam. De politie vertelde dat we ons moesten voorbereiden op het allerergste. Maar dat kwam er bij mij niet in, ik bleef maar denken, het wordt misschien een lange tijd in het ziekenhuis, maar ze komt gewoon naar huis, ook al gaat het lang duren.”

Intussen had ze haar ex-man Frank, hier ook aan tafel, gebeld, om te vertellen dat hun dochter een ongeluk had gehad. Toen ze daarna in het ziekenhuis aankwamen kregen ze te horen dat men niks meer voor hun dochter kon doen. Een dag later is ze overleden.

Appende bestuurder

Dat hun dochter stierf door een aanrijding is vreselijk, maar volgens Frank is het vooral onverteerbaar dat appen de reden zou zijn dat hun dochter dood is.

Zij zien wat er gebeurd is niet als ongeluk. "Een ongeluk is dat je zelf geen schuld hebt aan hetgeen je overkomt. Maar de dader heeft ‘willens en wetens gebruik gemaakt van haar mobiele telefoon."

Honderden appjes per dag

Uit de gegevens bleek zelfs dat de bestuurder zo’n 600 appjes per dag verstuurde. En dat ze na deze gruwelijke gebeurtenis als eerste handeling weer haar mobiel pakte om een appje naar een vriendin te sturen met de mededeling dat ze een ongeluk had veroorzaakt en dat het slachtoffer waarschijnlijk dood was. 

Confrontatie 

Tijdens zitting hebben Frank en Lauranne de bestuurder kunnen zien en hebben ze gebruik gemaakt van hun spreekrecht. Lauranne vertelt dat ze geen reactie van Pamela H. hebben gekregen maar dat het spreken haar toch wel voldoening heeft gegeven.

Frank: "Graag wilden we natuurlijk de ware toedracht weten, omdat de verdachte daar nauwelijks iets over verklaard heeft." Pamela H. gaf tegen de rechters en officier van justitie aan dat ze niet meer weet wat er gebeurd is. "Dat is voor ons onverteerbaar", zegt Frank. 

Bewustwording  

Er is voor Interpolis een dramatisch spotje gemaakt over de gevaren van appen achter het stuur. Volgens Lauranne moeten we overladen worden door dit soort nieuws. Het is gewoon onverantwoord dat appen. Er moet een normbesef komen, net zoals met alcohol. "Het is gewoon not done."

Veel mensen doen het

Rob Stomhorst van Veilig Verkeer Nederland vertelt dat er een peiling gedaan is onder 2000 mensen onder alle leeftijden. 26 procent zegt tijdens het rijden gebruik van de mobiele telefoon. Tussen de 18 en de dertig jaar is dat cijfers zelfs vijftig procent.

Jonge autorijders

De minst ervaren bestuurders doen het dus het meest. Zij denken blijkbaar dat het allemaal tegelijkertijd kan, omdat het in de meeste keren goed gaat. "Maar er is een toename van het aantal verkeersdoden de laatste twee jaar. Elk jaar sterven er 629 mensen in het verkeer en raken er 21.000 ernstig gewonden, dat is een dorp vol."

Het smartphone gebruik levert daar een grote bijdrage aan, tenminste dat is de overtuiging van Stomhorst, het moet alleen nog door goed onderzoek aangetoond worden.

Meer slachtoffers tegengaan

Veilig Verkeer Nederland heeft samen met 32 andere partijen een soort deltaplan geschreven met een hele reeks aan maatregelen. Dit plan wordt voorgelegd aan de politiek, zodat het nieuwe kabinet in een klap het hele beleid voor verkeersveiligheid in handen heeft.

Technologische oplossingen

Van bewustwording tot handhaving. Vooral handhaving gebeurt nu volgens Stomhorst heel weinig. Omdat automobilisten hun eigen gedrag blijkbaar niet in de hand hebben, zijn inmiddels voldoende technische hulpmiddelen voorhanden. Zelf hebben ze als VVN de 'Drive Safely Keep Focused' app ontwikkeld, daarnaast hebben ze samen met een verzekeraar de automodus app ontwikkeld.

Beide producten maken het onmogelijk om tijdens het rijden je social media te gebruiken. Als je de laatste app gebruikt, spaar je punten en krijg je korting op je verzekeringspremie.

Hopen op gerechtigheid

Terug naar de zaak. De ouders van Yannick waren geshockt toen ze hoorden dat de tegenpartij voor vrijspraak pleitte. Ze hebben aan de officier van justitie meteen per mail hun verdriet en woede kenbaar gemaakt. Frank: "We voelden ons in de steek gelaten. Op advies van onze advocaat hebben we de media opgezocht. De straf die er nu ligt is reëler dan een werkstraf en een boete."

Drie augustus is de uitspraak.  Lauranne en Frank houden rekening met alles. Wel hopen ze dat er een uitspraak komt die enig recht doet aan datgene wat met Yannick is gebeurd."