Mira van der Lubbe
Foto van Eva Jinek

Een afscheidstournee voor je eigen borsten

Wat doe je als je een verhoogde kans op borstkanker erft van je moeder? Het overkwam actrice Mira van der Lubbe. Zij besloot haar borsten mee te nemen op ‘afscheidstournee’ in een voorstelling voor theaterfestival De Parade.

Still from video

In de voorstelling 'Maak van je shit een hit' vertelt ze hoe het borstkankergen haar familie heeft beïnvloed. Haar vader Huub van der Lubbe, bekend als zanger van De Dijk, schreef alle liedjes.

Levensgrote kans op narigheid 

“Ik ben draagster van het BRC1gen, ik heb 60 tot 80 procent kans om borstkanker te krijgen en 35 tot 45 procent kans op kanker in de eierstokken.” Daarom besloot Mira om haar borstweefsel te laten verwijderen. Als je je borstweefsel weg laat halen is er namelijk nog maar twee procent kans om kanker te krijgen.

Het zit in de familie

In 1994 zijn ze erachter gekomen dat borstkanker met een specifiek gen te maken heeft. Drie jaar geleden besloot Mira om te onderzoeken of ze dat gen had. Niet zonder reden, want de ziekte wordt al generaties lang doorgegeven. Haar moeder heeft het, haar oma ook, die heeft het weer van haar vader. Toen ze de uitslag hoorde was Mira in eerste instantie kwaad. “Oke, dan heb ik dat dus en wat nu? Dan word je gedwongen om ook een keuze maken."

Uitlaatklep

Door deze voorstelling te maken lukte het haar om alle gemengde gevoelens kwijt te raken. “Ik durfde meer, verloor mijn angst, durfde vragen te stellen, met mensen te praten en wat dieper in de materie te duiken." Mira stelde zich de vraag: "Wat maakt mij eigenlijk meer tot vrouw? Zijn dat mijn borsten of zijn dat mijn haren?" En ze concludeerde dat het voor haar erger zou zijn, als ze kaal was.

Mira besloot voor het leven te kiezen en dus ook voor preventieve borstweefselverwijdering. Tegenwoordig wordt namelijk niet meer de hele borst eraf gehaald, maar slechts het borstweefsel. De wetenschap is vergevorderd, de reconstructie wordt mooi gedaan.

Vader Huub

Huub vond dit proces pittig voor zijn dochter. "Maar je moet toch dealen met de minder leuke kanten van het bestaan." Kunst is volgens hem misschien wel bedoeld om te dealen met de onvolkomenheden van het leven, de onafwendbaarheid van het lot. "Tachtig procent van de poëzie en de liedjes gaat daar over. De beste kunst is kwetsbaar." Dus ook de show van Mira.

Bespreekbaar maken

Maar de ziekte is niet alleen een last en drama. De moeder van Mira, Teuntje heeft drie keer borstkanker gehad. Ze schreef er een roman over. Daardoor won zij samen met Huub een paar jaar geleden de Nathwani prijs, omdat ze borstkanker bespreekbaar hadden gemaakt. "De prijs werd in Hamburg uitgereikt. Het was een prettige avond met alles erop en eraan. We keken elkaar aan en zeiden: 'Te gek hé, die kanker, anders waren we hier nooit geweest.' Je moet het omdraaien, dan wordt het draaglijk en mooi!"

Mira en Huub spelen in de uitzending het lied- mooi zoals je bent.