Derek Theler
Foto van Eva Jinek

Er is een nieuw soort influencer op de markt, ontmoet de farma-fluencer

We kennen ze allemaal: influencers die een lipstick aanprijzen of een kortingscode bieden voor hun favoriete jeans. Maar de markt van ‘betaalde content’ gaat verder. Zo ontdekte het Amerikaanse Vox dat Instagrammers ook worden betaald om medicinale producten te promoten.

Derek Theler
Derek ThelerInstagram

Instagram anno 2019: Derek Theler (783 duizend volgers) staat halfnaakt op de foto met een basketbal in zijn hand en een witte sticker op zijn buik. Onder die sticker blijkt een inwendige insulinepomp te zitten waar de influencer reclame voor maakt.

'Betaald partnerschap'

Een andere Amerikaanse influencer, Louise Roe (700 duizend volgers), plaatst niet lang geleden een foto van zichzelf op een stoel. Ze zit er relaxed bij en draagt een grote zonnebril. Boven de foto staat: ‘Betaald partnerschap met celgene’. Roe wordt betaald door een farmaceutisch bedrijf om een medicijn tegen psoriasis te promoten.  

Je hebt de social media cookies niet geaccepteerd.

Om bovenstaande inhoud te bekijken moet je de social media cookies accepteren. Hierdoor kan je social media berichten zien, delen en erop reageren.

Wijzig cookie instellingen

Waar bedrijven eerder advertentieruimte op radio of televisie inkochten, worden tegenwoordig influencers ingezet om producten te promoten. En niet alleen voor kleding en make-up. Nieuwswebsite Vox kwam erachter dat óók farmaceutische bedrijven Instagram gebruiken om reclame te maken voor hun producten.

Ethische vragen

Deze vorm van gesponsorde content roept bij ons allerlei ethische vragen op, want: in hoeverre zijn de producten getest op veiligheid? En werken ze überhaupt? Anders dan bij een spotje op televisie of een advertentie in de krant, is het promoten door influencers zeer persoonlijk. Influencers hebben vaak duizenden trouwe fans die hen volgen in alles wat ze doen. Er ontstaat een vertrouwensband. ‘Als die leuke man of vrouw het aanprijst, dan moet het wel goed zijn’ is de gedachte dan al snel.

Louise, die een behandeling tegen huidaandoening psoriasis aanprijst, staat lachend op de foto. En met een stralende huid. Dat is volgens Vox precies wat de bedrijven die betalen graag zien. Influencers die de illusie wekken dat ook jij er net zo gezond en mooi uit kan gaan zien als Louise. Tenminste: als je hun medicijn koopt.

Er wordt in de meeste gevallen wel gemeld dat het om een betaald partnerschap gaat, maar de bijsluiter blijft achterwege in de post op social media. Laat staan de eventuele bijwerkingen. Dat is niet zonder risico, want wat als volgers in blind vertrouwen producten aanschaffen waarvan ze niet precies weten wat ze doen?

Medisch advies hoor je van een dokter te krijgen, niet van een influencer.

Daarnaast gaan de bedrijven en de influencers de rol van de (huis)arts voorbij. Iemand met een huidaandoening als psoriasis moet op de hoogte zijn van het gehele scala aan behandelmogelijkheden en niet alleen van een wondermiddel dat wordt aangeprezen met geld van de producent. Medisch advies hoor je van een dokter te krijgen, niet van een influencer.

Ingrijpen is moeilijk

Vox schrijft dat er in de Verenigde Staten organisaties zijn die als waakhond fungeren om sluikreclame te voorkomen. Maar hard ingrijpen kunnen ze niet, want er zijn alleen richtlijnen. Influencers gebruiken termen als ‘ambassadeur’ en ‘partner’. En dat het om gesponsorde content gaat, is lang niet altijd duidelijk.

In Nederland houden het Commissariaat voor de Media (CvdM) en Stichting Reclame Code in de gaten of bedrijven zich aan de regels houden. Want sluikreclame is niet toegestaan. Toch is er met de komst van sociale media een grijs gebied ontstaan. Het CvdM mag wel boetes uitdelen op radio en televisie, maar nog niet op online.  

Volgens Vox zullen meer bedrijven zich wagen aan gesponsorde content in de gezondheidszorg. Wij denken dat dit een trend is die we goed in de gaten moeten houden.

Lees de longread van Vox over dit onderwerp hieronder.

Bron: 
Vox