Rutger Hauer
Foto van Eva Jinek

Rutger Hauer: van Turks Fruit tot Blade Runner

We kennen hem als Floris, ridder in de gelijknamige serie in de jaren 60. We kennen hem ook als Eric, zowel in Turks Fruit als in het verzetsverhaal Soldaat van Oranje. Rutger Hauer, Neerlands trots op het witte doek, is op 75-jarige leeftijd overleden. Wij hebben zijn levensloop en belangrijkste successen op een rij gezet.

Rutger Hauer
Rutger Hauer Foto: ANP

Menig kind is er mee grootgebracht: de zwart-wit serie Floris, een actie-drama over een nobele ruiter in de Middeleeuwen. De serie, onder regie van Paul Verhoeven was een enorme hit en schreef geschiedenis op de Nederlandse televisie. Bovendien was het de doorbraak van de blonde acteur.

Hauer werd geboren op 23 januari, 1944. Als zoon van twee dramadocenten was hij in de wieg gelegd voor een bestaan als acteur. Na enkele omzwervingen (zoals een baantje op een vrachtschip op zijn 15e), belandde Hauer op de Toneelschool van Amsterdam. Dat hij zou uitgroeien tot de succesvolste Nederlandse filmster in binnen- en buitenland, had niemand kunnen voorspellen.

Rutger Hauer als Floris
Rutger Hauer als Floris Foto: ANP

De succesformule

De samenwerking tussen Hauer en Verhoeven bleek een succesformule: het zorgde voor de doorbraak van Hauer in Amerika met de film Turks Fruit, één van de best bekeken Nederlandse films in het buitenland ooit. Hierna ging het snel en verscheen Hauer regelmatig op het witte doek van Hollywood. 

Met zijn vele films (de teller komt ver boven de 100!) wist Hauer meerdere prijzen te winnen. Onder andere kreeg hij een Golden Globe, twee Gouden Kalveren en een Rembrandt Award. Op het doek veranderde het karakter van Hauer continu. Zoals IMDB het goed weet te verwoorden ging het bij Hauer alle kanten op: van de romantische held tot de griezelige slechterik, Hauer had geen moeite met transformaties.

De nuchtere Hollander

Buiten zijn aanwezigheid op het grote scherm om, bleef Hauer redelijk op de achtergrond.  Onverwachts was het toen er in 2006 een documentaire verscheen op het Film Festival in Utrecht: Blond, Blue Eyes. Een jaar later kwam zijn autobiografie. De twee werken moesten elkaar complimenteren. 

De persconferentie die hij toen gaf, was typerend voor Hauer, blijkt uit verslag van Trouw en de Volkskrant. Hij bleef een vriendelijke kerel, maar was verder geen open boek.

De documentaire, inmiddels terug te vinden op YouTube, gaf een kijkje in het privéleven van Rutger. Ook hier verscheen Rutger als een vriendelijke, nuchtere man. Hij vertelde redelijk laconiek over zijn succes als acteur. Naar eigen zeggen draaide het hem (bijna) nooit om het geld, maar echt om het spelen. De stap naar Amerika was dan ook logisch. Hij wilde 'gewoon' films maken en dan moest je naar Hollywood. Afwachten in het kleine Nederland, was niks voor hem. 

Hoewel grotendeels werkzaam in de VS, stond Hauer nog altijd met één been in Nederland. Zo woonde hij sinds enkele jaren met zijn vrouw Ineke in Friesland. Naast het acteren legde Hauer zich vanuit Friesland toe op werk als regisseur, en startte hij de Rutger Hauer Starfish Association, een organisatie die zich inzet voor mensen besmet met het HIV-virus. De opbrengsten van zijn autobiografie gingen naar de organisatie. 

Met Ineke had Hauer een innige band. In Blond Blue Eyes verkondigde ze dat ze vanaf moment één, nog voor zijn doorbraak, wist dat Hauer de ware was. In hem vond ze "de perfecte combinatie tussen een intellectueel en een boer". Een man met handen groot genoeg voor de tractor, maar die ook moeiteloos poëzie kon dicteren.