Screenshot BBC
Foto van Eva Jinek

Welkom in Ubang, het dorp waar mannen en vrouwen een andere taal spreken

Er wordt wel eens gezegd dat mannen en vrouwen een andere taal spreken. Normaal gesproken is dit natuurlijk klinkklare onzin, maar in dit dorp zit daar een kern van waarheid in.

Screenshot BBC
Screenshot BBCBBC

Welkom in het Zuid-Nigeriaanse dorp Ubang, waar mannen en vrouwen niet dezelfde taal spreken. En nee, niet bij wijze van spreken. Maar in het echie. BBC-journalist Yemisi Adegoke ging op onderzoek uit naar deze bijzondere traditie.

Hoe groot is het verschil?

Je vraagt je misschien af hoe erg deze talen nou verschillen. Is het vergelijkbaar met het verschil tussen Vlaams en Nederlands? Nou, nee. Het is een stukje extremer. Om dat te illustreren haalt de dorpsoudste zijn dochter erbij. Hij houdt een yamswortel omhoog en vraagt aan het meisje: “Hoe heet dit?”. “Het is een ‘irui’,” zegt ze zonder twijfel.

Maar in Ubangs mannentaal is het woord voor yamswortel ‘itong’. En zo gaat dat met heel veel woorden. “Er zijn genoeg woorden die de mannen en vrouwen hetzelfde uitspreken,” legt antropoloog Chi Chi Undie uit. “Maar er zijn ook woorden die compleet verschillend zijn afhankelijk van je sekse. Ze klinken niet hetzelfde, hebben niet dezelfde letters, het zijn echt totaal andere woorden.”

Het verschil tussen de mannentaal en de vrouwentaal
Het verschil tussen de mannentaal en de vrouwentaalBBC/OLANIYI ADEBIMPE

Best onhandig deze toren van Babel tussen de sektes, zo dunkt ons. Maar daar denken de bewoners van Ubang anders over. Want in tegenstelling tot het Bijbelse verhaal van Babel is het taalverschil in Ubang volgens haar inwoners “een geschenk van God.”

Van vrouwentaal naar mannentaal

Toch verstaan mannen en vrouwen elkaar perfect. Dit komt onder andere omdat de jongens opgroeien met de vrouwentaal. Ze leren het van hun moeders en andere vrouwen. Maar zodra de jongens tien jaar oud zijn, worden ze langzaam maar zeker verwacht de mannentaal te spreken.

“Er komt een moment waar een jongen doorheeft dat hij niet de juiste taal gebruikt,” legt de dorpsoudste uit. “Maar niemand zal hem vertellen dat hij over móet stappen naar de mannentaal. Het zal uit hemzelf moeten komen. Zodra hij de mannentaal begint te spreken, weten we dat hij volwassen begint te worden.”

Maar wat als een kind niet voor een bepaalde leeftijd overstapt naar de andere taal? Dan wordt hij toch wel gezien als ‘abnormaal’, legt de dorpsoudste uit.

Uitsterving dreigt

Op zich een duurzaam systeem, maar toch dreigt dit bijzondere taalverschil binnenkort uit te sterven. Steeds minder jonge mensen spreken de taal. Een trend die in heel Nigeria wordt gezien, want jonge mensen praten steeds meer Engels. “Ik merk het bij de jongeren,” vertelt leraar Steven Ochui. “Ze spreken zelden nog puur Ubang zonder hier en daar een Engels woord er doorheen te gooien.”

Die taalverandering is een natuurlijk verschijnsel, maar daarmee niet minder zonde. Zeker van zo’n uniek taalverschijnsel als Ubang. Althans, dat vinden de oude dorpsbewoners. Maar of deze mannen- en vrouwentaal zullen overleven, valt nog maar te bezien.

Lees meer over Ubang via de onderstaande link.

Bron: 
BBC