We mogen best wat vaker kwetsbaar zijn
Foto van Eva Jinek

We mogen best wat kwetsbaarder zijn, maar dan wel op het juiste moment

We willen allemaal zelfverzekerd en capabel overkomen, soms kan een beetje kwetsbaarheid daarbij helpen. The Atlantic legt uit waarom en op welke momenten je nét wat meer van jezelf mag laten zien.

We mogen best wat vaker kwetsbaar zijn
We mogen best wat vaker kwetsbaar zijnAnnie Spratt, Unsplash

Stel je voor, je bent heimelijk verliefd op je beste vriend, dan is er natuurlijk niets enger dan de stoute schoenen aantrekken en daar eerlijk voor uitkomen. Of je hebt veel te veel hooi op je vork genomen op werk, maar je voelt je te trots om een collega om hulp te vragen. Het zijn situaties die we ons allemaal wel kunnen inbeelden. Maar op het moment dat het om onszelf gaat, schuurt het al snel met een dosis ongewenste onzekerheid.

Kwetsbaar is niet hetzelfde als zwak

Maar die kwetsbare kant van onszelf mogen we volgens journalist Emily Esfahani Smith best wat vaker laten zien. “Mensen denken al snel dat kwetsbaar gelijk staat aan zwak”, schrijft ze in The Atlantic. Maar volgens dit recente onderzoek is daar niets van waar. De onderzoekers ontdekten het ‘beautiful mess effect’ en leggen uit waarom mensen wat minder bang zouden mogen zijn om hun gebreken te laten zien.

De deelnemers werden gevraagd om een voorstelling van ‘potentieel kwetsbare situaties’ te maken, zoals de liefde betuigen aan iemand die je goed kent, de eerste zijn die ‘sorry’ zegt na een verhitte ruzie of een grote fout toegeven aan je baas. En wat blijkt? Wanneer je jezelf in een soortgelijke situatie inbeeldt, ben je al snel geneigd om te denken dat  kwetsbaarheid een teken van zwakte of een gebrek aan capaciteiten laat zien.

Zingen voor een jury

Maar wanneer de deelnemers de situaties inbeeldden met iemand anders in de hoofdrol, zagen ze kwetsbaarheid juist als een wenselijke en goede eigenschap. Dit werd ook op een andere manier onderzocht. Een groep deelnemers werd in tweeën opgesplitst met de volgende opdracht: ‘De ene helft gaat zo om beurten een lied improviseren, terwijl de andere helft een jury vormt en een oordeel velt.’.

Kwetsbaarheid wordt vaak gezien als zwakte
Kwetsbaarheid wordt vaak gezien als zwakteXavier Mouton, Unsplash

Alleen het horen van de opdracht zorgde al voor behoorlijk wat nerveuze bibbers bij de deelnemers die moesten zingen. Maar voor de opdracht daadwerkelijk uitgevoerd kon worden, kreeg de groep een aantal vragen over kwetsbaarheid. En wat bleek, de deelnemers die in de veronderstelling waren te moeten zingen, zagen de bijkomende kwetsbaarheid als heel negatief. Eén van de deelnemers zei bijvoorbeeld: “Als ik mijn onzekerheid laat zien, vinden anderen dat afstotend.” Maar de deelnemers uit de jury zagen dat héél anders. Zij zagen het improviseren en zingen juist als tekenen van “kracht” en “moed”.

Afstand helpt

Dit verschil komt door de manier waarop ons brein informatie verwerkt. “Ze kwamen erachter dat wanneer het om onze eigen kwetsbaarheid gaat, ons brein dit ziet als iets dat ‘echt’ en ‘concreet’ is”, schrijft Esfahani Smith in The Atlantic. “Dat komt omdat we er zo dicht op zitten. Onder een microscoop zien onze imperfecties er groter uit en is het makkelijk om te zien wat er allemaal mis kan gaan.”

En als het om anderen gaat, kunnen we juist met veel meer afstand kijken. “Het blijft ver weg en abstract. Dus als je de kwetsbaarheid van iemand in een groter perspectief plaatst, zie je niet alleen de slechte kanten, maar ook de goede”, legt de journalist uit.

De onderzoekers concluderen daarom dat mensen doorgaans met bewondering naar de kwetsbaarheid van anderen kijken. “Als mensen zich kwetsbaar opstellen op school of hun werk, door bijvoorbeeld vragen te stellen, worden ze vaak juist als competent gezien door hun omgeving. En door je open te stellen in persoonlijke relaties, kan het zelfs makkelijker worden om liefde te vinden en van iemand te leren houden”, schrijft Esfahani Smith.

Er zit een grens aan de ‘beautiful mess’

Maar er zit een grens aan onze voorkeur voor de onzekerheid die gepaard gaat met menselijke gebreken. Wanneer het té ver doorslaat en we mensen enkel als een rotzooitje zien in plaats van een ‘beautiful mess’, worden ze ineens een stuk minder aantrekkelijk in onze ogen.

De psycholoog Elliot Aronson kwam daar in 1966 al achter tijdens een onderzoek. Daaruit bleek dat een buitengewoon slimme student een stuk ‘sympathieker’ werd gevonden nadat hij koffie over zichzelf knoeide, terwijl de middelmatige student ‘minder sympathiek’ werd van de kwetsbare situatie waarin hij met koffie morste.

Over je eigen jurk struikelen

Binnen de psychologie staat dit bekend als het ‘pratfall effect’. Een bekend voorbeeld is het moment dat Jennifer Lawrence over haar eigen jurk struikelde tijdens de Oscar-uitreikingen in 2013. De actrice was namelijk nét onderweg naar het podium om de prijs voor ‘beste actrice’ in ontvangst te nemen. Omdat de actrice werd bewonderd - en er geen twijfel bestond over haar capaciteiten - werd het onhandige moment als vertederend gezien.

Jennifer Lawrence struikelde onderweg naar het podium
Jennifer Lawrence struikelde onderweg naar het podiumGetty

Niet meteen het achterste van je tong

Het ‘pratfall effect’ kun je ook effectief inzetten op je werk. Volgens Esfahani Smith wordt er in de VS steeds meer gehamerd op kwetsbaarheid en authenticiteit op de werkvloer. Toch moet je hier enigszins mee uitkijken, waarschuwt de journalist. “Als je je vaardigheden nog niet hebt bewezen aan je baas en collega’s, kan het ook in je nadeel werken om openhartig te zijn.”

Managementprofessor Lisa Rosh beaamt dit. Bij één van de bedrijven waar zij werkte, stelde een nieuwe collega zich niet voor aan de hand van haar werkervaring maar  juist met persoonlijke informatie. “Ze vertelde dat ze de nacht ervoor niet had geslapen omdat ze voor haar zieke kind moest zorgen. Het duurde daarna maanden voordat ze serieus werd genomen door haar collega’s”, vertelt de professor. “Door te veel persoonlijke informatie te delen op werk, kan het lijken alsof je onzelfstandig bent en niet de meest stabiele collega.”

De risico's maken het bijzonder

Het voelt waarschijnlijk veiliger om je kwetsbaar op te stellen binnen een relatie die al wat geschiedenis kent, zodat je, net als de ander, stukje bij beetje meer van jezelf kunt laten zien. Maar volgens Esfahani Smith zal het nooit helemaal veilig aanvoelen om ook je onzekere of minder mooie kanten te laten zien. Maar dat je het, met het risico dat je op je muil gaat of gekwetst wordt, dan tóch deelt, maakt de connectie vervolgens extra bijzonder.

Als iemand zijn diepste angsten en verlangens deelt, een fout toegeeft, de liefde bekent, dan neemt deze persoon een risico. Maar dat risico is volgens The Atlantic precies de deur naar een meer oprechte en intieme interactie met iemand. En dat blijkt dus best aantrekkelijk.

Dus voordat je door onzekerheid je mond dichthoudt en al je fouten verbloemd, is het misschien de moeite waard om even stil te staan bij het moois wat er kan ontstaan als je wél je mond opendoet. Lees het artikel van The Atlantic via de link hieronder.

Bron: 
The Atlantic