Foto: Justin Aikin, Unsplash
Foto van Eva Jinek

Waarom je écht nog eens je kinderboeken van vroeger moet lezen

Liggen alle Harry Potter exemplaren nog steeds op je nachtkastje? Of heb je Pluk van de Petteflet en de andere kinderklassiekers op zolder verstopt? Tijd om ze af te stoffen, want het is heel goed om je oude lievelingsboeken nóg een keer te lezen. Ook als je groot bent.

Foto: Justin Aikin, Unsplash
Foto: Justin Aikin, Unsplash

Bijna iedereen heeft wel een lievelingsboek wat je als kind helemaal verslonden hebt tot de bladzijden eruit vielen. Of dat je, na veelvuldig oefenen, van voor naar achter én van achter naar voor uit je hoofd kon opdreunen.

Misschien kun je nog stééds geen genoeg krijgen van een jonge tovenaar die samen met zijn beste vrienden alles van hippogriefen tot huiselfen probeert te redden, maar het kan ook zijn dat je zélf kinderen hebt en daarom ineens de drang voelt om jouw allerliefste lievelingsverhalen met je kroost te delen.

Jezelf én het verhaal opnieuw ontdekken

Maar of je het nou voorleest of er stiekem zelf nog eens voor gaat zitten, het opnieuw lezen van je favoriete kinderboeken kan heel goed voor je zijn. “Wanneer je de verhalen opnieuw ontdekt, kun je namelijk ook jezelf een beetje opnieuw ontdekken,” schrijft journalist Emma Court in the Atlantic.

Als je één van je lievelingsboeken later nog een keer leest, bestaat er een grote kans dat je allemaal nieuwe details van het verhaal ontdekt. Misschien heb je die boze stiefzus nóg gemener gemaakt in je hoofd, terwijl ze eigenlijk alleen jaloers en onzeker was.

Het gevoel en de emoties die het bij je oproept, zijn vertrouwd

Emma Court, journalist

Dat bewustzijn leert je een belangrijke les die je ook op het echte leven kunt toepassen. “Je beseft je eigenlijk dat je iets op een heel intensieve manier kunt beleven, zonder dat je alle kanten of details van het verhaal onthoudt,” legt Engels professor Jill Campbell van Yale University uit. “Het zet je aan het denken over je eigen leven, herinneringen en ervaringen.”

Thuiskomen

Misschien voelt het herlezen van een kinderboek ook wel een beetje als thuiskomen. “Je herkent het ritme, de plekken die worden beschreven en de personages al zo goed. Maar ook het gevoel en de emoties die het bij jou oproept zijn je vertrouwd,” schrijft Court.

Bovendien kun je de tweede, derde en vierde keer heerlijk meedeinen op een rustiger tempo. De eerste keer ben je vaak zó nieuwsgierig wat er gaat gebeuren, dat je als een bezetene doorleest. Dan vergeet je dingen, die de tweede keer beter tot je kunnen komen, waar je even extra van mag genieten.

De betekenis die je aan een verhaal geeft kan ook anders zijn wanneer je het leest als volwassene. Denk maar aan een prinses die uiteindelijk haar prins vindt, inclusief zijn witte knol. Als kind denk je misschien ‘ik ben allang blij dat die heks in een put is gevallen’, maar als volwassene kun je je misschien beter voorstellen wat het betekent om verliefd op iemand te worden.

Er een andere les uit halen

Maar het kan ook anders uitpakken. Professor Campbells lievelingsboek als kind was Charlotte’s Web en ook al vindt ze het nog steeds mooi, goed geschreven en bijzonder, was ze toch ergens een beetje teleurgesteld toen ze het opnieuw las als volwassene. Pas toen realiseerde ze zich dat de vrouwelijke hoofdpersoon Fern verliefd wordt op een jongen en hem uiteindelijk verkiest boven haar vriendschappen met de dieren.

Het zet je aan het denken over je eigen leven

Jill Campbell, professor Engels

“Het verhaal gaat over de kracht die kinderen hebben, dat ze kunnen luisteren en zorgen voor anderen. Dat vind ik allemaal nog steeds mooi,” zegt Campbell. “Maar het laat ook een beperkte visie zien als het gaat om wat meisjes kunnen bereiken als ze groot zijn.” Gelukkig sluit het één het ander niet uit en kunnen die twee ervaringen bij een boek moeiteloos naast elkaar blijven bestaan volgens de professor.

Herhaling is therapeutisch

Dat heerlijke comfortabele en bekende gevoel bij het lezen van je lievelingsboek kun je trouwens ook krijgen als je een film voor de vijftiende keer kijkt. Of troost zoekt op een vertrouwde plek. Bijvoorbeeld door een rondje te lopen door je lievelingsmuseum of door even op de grond te gaan zitten in je oude zolderkamer bij je ouders thuis.

“Dit soort herhaaldelijke ervaringen zorgen ervoor dat je je bewust wordt van de tijd en even een moment neemt om te reflecteren. In dit onderzoek naar de effecten van dat herhaaldelijk lezen en kijken, vertelde één vrouw dat ze steeds maar weer naar dezelfde romantische film Message in a bottle keek omdat het haar hielp over een moeilijke break-up heen te komen.

Het kan dus heel therapeutisch werken volgens therapeut Rosalie Knecht: “Bedenk maar dat therapie gaat over het vertellen van je verhaal, terwijl de therapeut je op de juiste momenten uitdaagt over de manier waarop je dat verhaal vertelt en invult totdat je vrede hebt met al je ervaringen en weer vooruit kunt.”

Je favoriete kinderboek kan soms net het steuntje in de rug zijn wat je nodig hebt. Even een kleine reminder waarom je er ook alweer bent, waar je vandaan komt en wat je allemaal nog voor dromen hebt.

Dus de volgende keer dat je even niet weet waar je het zoeken moet, of je een klein beetje troost zoekt uit een andere hoek dan het eeuwige Netflix. Pak dan weer eens ‘Over een kleine mol die wil weten wie er op zijn hoofd gepoept heeft’ of ‘Pluk van de Petteflet’ van die stoffige plank en reflecteren maar!

Bron: 
the Atlantic