"Hardnekkige stigma’s plakken vast aan Marokkaanse-Nederlanders."
Elen Demir
Elen Demir
Contributor

Er schuilt meer achter de Gucci-tasjes van Marokkaans-Nederlandse jongeren dan je denkt

Louis Vuitton-tassen, Gucci-riemen en Prada-schoenen. Met deze dure items pronken sommige Marokkaans-Nederlandse jongeren. Waarom kopen ze deze peperdure kleding? Documentairemakers Soufyan en Elise zochten uit waar deze hang naar merkkleding écht vandaan komt.

"Hardnekkige stigma’s plakken vast aan Marokkaanse-Nederlanders."
"Hardnekkige stigma’s plakken vast aan Marokkaanse-Nederlanders."Still uit 'Mocromode'

Zelf heb ik een halfjaar in Brussel gewoond en daar werd ik meteen verliefd op de stijlvolle Franse garderobe. Ik heb letterlijk mijn hele kledingkast omgetoverd naar Parisian chic: veel effen stoffen met een vleugje je ne sais quoi. Geen plek dus voor een opzichtige Burberry-tas. Ook vind ik het overdreven veel geld voor een lapje stof.

Toch zie ik mijn Marokkaans-Nederlandse leeftijdsgenoten rondparaderen met de nieuwste Gucci-loafers en Balenciaga-shirts. Over smaak valt te twisten, maar even serieus: waarom dragen zij zulke peperdure kleding?

Daarom belde ik Soufyan el Hammouti (28) en Elise Roodenburg (29) op. Dit duo maakte de documentaire ‘Mocromode’, waarin ze een eerlijk verhaal wilden vertellen over deze jongeren die toch vaak stereotyperend worden neergezet. Zij waren namelijk maar wat nieuwsgierig naar de verborgen wereld die achter al die vooroordelen en stigma’s schuilt. En ik ook, dus tijd voor een belletje.

Soufyan, jij bent half Marokkaans en Elise heeft Nederlandse roots. Hoe kwam deze samenwerking tot stand?
Soufyan: “Mijn vader is Marokkaans en mijn moeder is Nederlands, ik ben dus opgegroeid tussen twee identiteiten. Dat is soms verwarrend, daarom ging ik op zoek naar mijn eigen identiteit. Ik zag het maken van een documentaire als een ideale manier om meer over mijzelf te weten te komen.”

Deze jongens denken écht dat ze zonder poespas minder in de smaak vallen bij de dames

Soufyan el Hammouti

Elise: “Toen Souf mij benaderde, was ik meteen enthousiast! Ik heb een tijdje in een achterstandswijk in Brazilië gewoond. Daar heerst dezelfde voorliefde voor merkkleding, als bij de Nederlandse-Marokkanen hier. Ik vroeg mij af wat daarachter zit. Ik snapte niet hoe je wél een dikke bak kan hebben, maar géén eten.”

Soufyan: “Toen mijn zusje rond de 16 was, had ze een obsessie voor Burberry-kleding. Ze had er werkelijk álles voor over. Het merk Burberry was haar leven. Ik vond het zo fascinerend, voor mij was het namelijk heel anders. Ik zat op een Haarlems gymnasium vol met kakkers. Mijn vrienden waren allemaal zoons en dochters van advocaten. Daar geven ze niet zoveel om dure merken. Mijn rijke vrienden liepen er maar slonzig bij.”

Waarom geven Marokkaans-Nederlandse jongens dan wel zoveel om dure kleding?

Soufyan: “Het gaat allemaal om status en oprechte aandacht.”

Status snap ik. Maar aandacht?

Soufyan: “Ja dat klinkt raar. Kijk, aan de ene kant willen ze met die dure items indruk maken op de vrouwtjes. Maar eigenlijk snakken ze gewoon naar een beetje meer liefde. Deze jongens hebben echt het idee dat zij zonder poespas minder in de smaak vallen bij de dames.”

“Eén van de jongens die wij volgen in de documentaire, Omar, zei zelfs: “Als er iets is wat ik nu mis, is het liefde’’. Ik vind dit zo hartverscheurend. Vroeger stonden zijn ouders bijvoorbeeld niet langs de zijlijn van het voetbalveld, terwijl andere moeders of vaders stonden te juichen voor hun kinderen. Deze leegte compenseert hij dan maar met een Gucci-riem.’’

Elise: "Het is inderdaad niet alsof die groep niet nadenkt en zomaar dure kleren koopt. Ik snap door het maken van deze documentaire meer wat er achter hun gedrag schuilt. Eerder hoorde ik alleen maar negatieve dingen vanuit de media, maar dit is niet het hele verhaal. Ik ben erachter gekomen dat deze jongens niet gek veel anders zijn dan ik. We zijn zelfs vrienden geworden.”

Elise: "Ik zou willen dat heel Nederland open zou staan voor dit soort vriendschappen."
Elise: "Ik zou willen dat heel Nederland open zou staan voor dit soort vriendschappen."

Wat leuk! Jullie hebben dus nog gewoon contact? Had je dit verwacht?

Elise: “Nee, totaal niet! En vooral niet dat we zó een klik met elkaar zouden hebben. Er is een oprechte vriendschap ontstaan tussen mensen met totaal verschillende achtergronden. Ik zou willen dat heel Nederland open zou staan voor dit soort vriendschappen. Dat zou echt wat schelen in de hardnekkige stigma’s die aan Marokkaanse-Nederlanders plakken. "

Allemaal leuk en aardig, maar het is niet zo vreemd dat veel mensen denken dat die jongens niet op een eerlijke manier aan dure kleding komen.

Soufyan: “Er zullen ongetwijfeld jongens bijzitten die hun geld niet helemaal eerlijk hebben verdiend, maar dit geldt niet voor de hele groep! Het beeld heerst dat 90 procent van de Nederlandse-Marokkanen illegaal aan geld voor hun kleding komt. Dat is gewoon niet waar.”

Ik kon echt niet op mijn 19de een Louis Vuitton-tas betalen, hoor!

Soufyan: “Daar heb je een punt, maar er speelt meer. Ten eerste hebben ze niet zóveel dure kleren. Het zijn vaak maar één of twee items en die vallen op natuurlijk! Maar ze hebben echt niet een kast vol Balenciaga. Ook hebben Nederlandse-Marokkanen een andere cadeaucultuur. Terwijl jij een dagje spa krijgt voor je verjaardag, geven zij elkaar een duur shirt.”

Ze trekken die racismekaart niet. De samenleving spuugt ze toch wel uit

Soufyan el Hammouti

In Rotterdam zijn agenten ingezet om dure jassen en horloges af te pakken als de eigenaar niet kan verklaren hoe het is betaald. Hoe raakt dit de jongens uit jouw documentaire?

Soufyan: “De jongens vinden dit natuurlijk belachelijk. Gelijk hebben ze! Hoe wil je zoiets bewijzen dan? Misschien hebben ze het wel van hun broer geleend, ofzo. Maar verder denken ze er niet over na."

Voelen ze zich dan niet gediscrimineerd? Of etnisch geprofileerd?

Soufyan: “Ze trekken die racismekaart niet. De samenleving spuugt ze toch wel uit. Deze jongens voelen zich al zodanig gedistantieerd dat bijna niets hen meer raakt.”

"Men ziet ze als boefjes die niets goed kunnen doen."
"Men ziet ze als boefjes die niets goed kunnen doen."Still uit 'Mocromode'

Elise: “Door die houding vond ik het eerlijk gezegd in het begin best wel eng om zomaar op die jongens af te stappen. Achteraf was dit volledig onterecht. Men ziet ze als boefjes die niets goed kunnen doen, maar als je naar het Amsterdamse Geuzenveld gaat en je spreekt een groepje hangjongeren met respect aan, dan krijg je respect terug. Het is een wisselwerking."

Snap ik, maar soms word ik nagejoeld op straat door hangjongeren. Ik vind dit bijzonder irritant en niet bepaald getuigen van respect. Waarom doen ze dit?

Elise: “Ik snap dat je het vervelend vindt, maar dit doen niet veel jongens. Dit neemt niet weg dat het hartstikke fout is. Je kan dit misschien verklaren door de striktere scheiding tussen man en vrouw binnen de Marokkaanse cultuur.”

Dat snap ik wel, maar ik vind het nog steeds geen excuus.

Elise: “Kijk, niemand is zwart-wit. Iedereen maakt fouten. Deze jongens puberen ook en staan daarbij onder groepsdruk. Het is gewoon meeloopgedrag. Ook zien zij er geen kwaad in, omdat niemand hen corrigeert.”

Dit is een mannenprobleem, geen Marokkanenprobleem

Elise Roodenburg

“Deze masculine cultuur is een breder probleem hoor. In het Amsterdamse studentencorps doen ze dit ook, maar meer binnenskamers. Dan zou ik het meer een mannenprobleem willen noemen en geen Marokkanenprobleem. Er zijn liedjes binnen het studentencorps waar de Marokkaanse jongens van kunnen leren.”

Tot slot, hoe speelden jullie eigen identiteit een rol bij het maken van ‘Mocromode’?

Soufyan: “Ik ben in Geuzenveld opgegroeid. Ik spreek de taal van de straat. Zo kreeg ik ook makkelijk toegang en vertrouwen van deze jongens. Bij Elise lag dit anders. Ze kon ook soms echt ‘domme vragen’ stellen. Maar dat was juist goed! Sommige dingen zijn voor mij zo vanzelfsprekend, dat ik niet eens bedacht ze te vragen. Deze jongens hadden ook mijn vrienden van vroeger kunnen zijn.”

Elise: “Haha, dit deed ik bewust! Ik stelde deze 'domme' vragen om reacties uit te lokken.”

Soufyan: “Ik denk echt dat de combinatie van ons twee - Elise een Nederlands meisje uit Oud-Zuid en ik als half-Marokkaanse Nederlander uit Geuzenveld - de documentaire tot een hoger level bracht.”

De VPRO Dorst-documentaire Mocromode kan je op zondag 15 juli om 23.30 uur zien op NPO3. Daarna is hij terug te kijken via vpro.nl/mocromode.