Een universiteit die het slagveld vormt van een Europese tweedeling

Soms zijn we zo druk bezig met binnenlands nieuws, dat we te weinig kijken naar wat er in de rest van Europa gebeurt. Neem bijvoorbeeld Hongarije, waar de (waarschijnlijke) sluiting van de gerenommeerde Central European University een veel groter Europees probleem blootlegt.

Foto: ANP

Ideologisch getouwtrek

Waarom is juist deze universiteit zo belangrijk? Nou, het is al een tijdje onrustig rondom de CEU in Boedapest. Het Hongaarse parlement heeft een wet aangenomen die als een donderwolk boven de goed aangeschreven universiteit hangt. Sluiting dreigt. En dat heeft alles te maken met de politieke situatie in Europa, zo schrijft de BBC. “De spanningen tussen aan de ene kant een liberaal en internationaal georiënteerd Europa en aan de andere kant een nationalistisch en populistisch Europa zijn in Boedapest tot een confrontatie gekomen.”

Foto: ANP

Zo begon het

Viktor Orbán heeft aangegeven het land te willen veranderen in een illiberal democracy naar Russisch voorbeeld. Een groot deel van de Hongaren is bang dat het land de Europese Unie de rug toekeert.

Half april gingen 70 duizend betogers de straat op om te protesteren tegen nieuwe regelgeving die als gevolg heeft dat de populaire en Europees georiënteerde CEU zijn deuren moet sluiten. En de protesten blijven aanhouden.

Ik wil democratie die mijn ouders beloofd is na het instorten van het communisme

István Szécsenyi

De demonstranten, waaronder studenten en academici van over de hele wereld,  vinden dat de aangekondigde wet indruist tegen de vrijheid van onderwijs. “Ik wil de democratie die mijn ouders beloofd is na het instorten van het communisme’’, zegt student Istaván tijdens een van de grote manifestaties.

Hierom moet de universiteit dicht

Premier Viktor Orbán beweert dat de wet niet specifiek bedoeld is voor de liberale universiteit, maar het is aan alle kanten duidelijk dat de Hongaarse premier wel degelijk flink zijn best doet om de universiteit het land uit te krijgen

Foto: ANP

En dat terwijl de universiteit heel belangrijk is voor jonge Hongaren. De universiteit - die in 1991 opgericht is - moest een “laboratorium voor democratie” worden. Alle studies worden volledig in het Engels gegeven. En de studenten komen uit meer dan 100 verschillende landen. Voor veel (kansarme) studenten uit Oost-Europese landen is de universiteit een springplank naar goed en onafhankelijk onderwijs. 

Welke kant gaan we op?

Het gaat dus om veel meer dan een universiteit. Het gaat in weze over de vraag: met Europa, of zonder Europa? En dat is een vraag die heel Europa zich af lijkt te vragen. Inmiddels is de wet aangenomen. Of de universiteit werkelijk dichtgaat blijft spannend. De druk op Hongarije vanuit de EU en de regeringspartij neemt toe, Orbán lijkt de wet zelfs opnieuw in overweging te gaan nemen.

Foto: ANP

Hoe dan ook zal de ideologische strijd in zowel Hongarije als in de rest van Europa voortduren. Met als volgende stop de presidentsverkiezingen in Frankrijk van aanstaande zondag.

Wat de volgende botsing in Hongarije zal zijn is de vraag. Wij blijven het in ieder geval op de voet volgen!